Blog
Mert Özen'in yazılım geliştirme, backend, frontend ve DevOps üzerine blog yazıları.
Trade-off Düşüncesi: Mimaride Doğru Cevap Yok, En Az Kötü Seçenek Var
Mimaride her seçenek bir characteristic'i başka birinin pahasına kazanır; iş, bedeli görünür kılıp bilinçli kabul etmektir. Bookstore'da sipariş e-postasını senkron göndermek checkout'u SMTP'ye bağlayıp çift sipariş üretirken, Channel<T> ile queue'ya almak checkout'u 1 ms'ye indiriyor ama process kapanınca 3 e-postayı kaybediyor; one-way/two-way door, last responsible moment ve kararın neden'ini yazmak.
Quality Attribute Senaryoları: "Hızlı Olsun"u Ölçülebilir Bir Gereksinime Çevirmek
"Hızlı olsun" gibi bir cümle, SEI'nin altı parçalı quality attribute senaryosuyla (source, stimulus, environment, artifact, response, response measure) ölçülebilir ve test edilebilir bir requirement'a dönüşür. Örnekte ortalama 121 ms ile hedefin altında görünen arama, p95'te 659 ms ile hedefi kaçırıyor; utility tree ile önceliklendirme ve senaryoları teste ve monitoring'e bağlamak.
Quality Attribute'lar: ISO/IEC 25010:2023 ile Architecture Characteristic'leri Tanımlamak
Architecture characteristic'ler sistemin ne yaptığını değil, bunu ne kadar iyi yaptığını anlatır ve ancak bir domain hedefine ve sayıya bağlandığında karar üretir. ISO/IEC 25010:2023'ün dokuz characteristic'i ve 2011'den farkları, FoSA'nın sınıflaması, .NET 10'daki karşılıkları ve Bookstore için seçilen ilk üç characteristic.
Yazılım Mimarisi Nedir? Design'dan Farkı ve Architect'in Rolü
Yazılım mimarisi, sistemin önemli property'lerini belirleyen ve geri alınması pahalı olan kararlardır; design ile arasında kesin bir çizgi değil, stratejik ve taktik uçlu bir spectrum vardır. SEI, ISO/IEC/IEEE 42010 ve Fowler/Johnson tanımları, FoSA'nın üç yasası, architect'in rolü ve kategori boyunca kullanılacak Bookstore örneği.